×
×

درس خواندن استعماري

درس خواندن استعماري

گفت و گو با آيت الله محي الدين حائري شيرازي پيرامون زيّ طلبگي

عهد: منشاء اصلی مشکلات طلاب دررابطه با رفتارهای خلاف زی طلبگی را در چه چیزی می دانید؟
- گاهی ماشین‌های خودمان ارزان است اما ازنظر بهداشتی گران است یعنی اگر کمترین تصادفی بکند خسارت سنگینی به انسان وارد می‌شود. این‌گونه مسائل به ریشه‌های دیگری برمی‌گردد و در جای دیگری باید به دنبال علاج آن باشیم. یکی از ریشه‌های اصلی این مسئله به بحث استعمار بازمی‌گردد. استعمار ما را زنجیر کرده است به زنجیرهایی که با چشم دیده نمی‌شود. ما درس خواندن استعماری و درس خواندن غیر استعماری داریم صنعت استعماری و صنعت غیر استعماری داریم پزشکی استعماری و پزشکی غیر استعماری داریم. الآن پزشکی موجود به‌شدت شما را استعمار می‌کند. شما در عالم رکورددار سرطان هستید، رکورددار قند هستید، رکورددار عوارض جانبی داروهای شیمیایی هستید. داروهایی که در کشورهای دیگر منسوخ شده است اینجا تجویز می‌شود. استعمار حتی اعتقاد مردم را هم به عمل کردن به علم از بین برده است به‌طوری‌که هر چه هم که می‌گویند از این ظروف یک‌بارمصرف برای غذا¬ی گرم استفاده نکنید ولی بازهم می‌بینیم که در این شب‌های عاشورا چند میلیون از این ظروف استفاده می‌شود. این یک کار استعماری است وگرنه ازنظر دینی به‌مجرداینکه انسان حتی یک درصد هم احتمال بدهد که کاری موجب خسارت می‌شود نباید آن را انجام دهد اما ما این کار را می‌کنیم چون تربیت ما استعماری است. در مورد رعایت نکردن زی طلبگی هم شما به ریشه‌های این مسئله نگاه کنید. ما باید از این‌ مسائل سطحی عبور کنیم این‌طور نباشد که اگر یک عارضه و ناهنجاری را در جایی ببینیم داغ کنیم و خیلی حالت انفجاری پیدا کنیم اما یک مسائل دیگری را ببینیم و از آن‌ها عبور کنیم.

ما اخلاقمان نتیجه استعماراست، نتیجه اسلام نیست. این ریشه‌های کهنه نظام شاهنشاهی هنوز از مغز خارج نشده است. شاه رفته است اما خیلی شاهان دیگر باید از مزاج ما خارج شود. ما در حال مبارزه با این راه‌ها هستیم. ما هم به‌تدریج می‌توانیم مثل حزب‌الله لبنان بشویم. حزب‌الله لبنان مثل ما استعماری نیست. استعماری که در کشور ما رسوخ کرده است، استعمار پیچیده‌ای است. مخصوصاً در این دو دوره پهلوی‌ها، ما را حتی از ملیت هم تهی کردند؛ از مذهب که قبلاً تهی کرده بودند. یعنی ما یک‌طوری شده‌ایم که مقیاس‌هایمان که در هر کشوری جزء هویت آن کشور محسوب می‌شود در دوره پهلوی برانداخته شد، به‌طوری‌که اگر من الآن بخواهم بگویم که یک «من» چقدر است، باید بگویم یک من سه کیلو یا سه هزار گرم است، درصورتی‌که گرم و کیلوگرم مال ما نیست. ما خودمان زرع داشتیم، فرسخ داشتیم، مقیاس اندازه‌گیری داشتیم، اما اگر الآن بخواهم این‌ها را برای شما بیان کنم نمی‌دانید که چقدرند. این‌ها را من‌باب نمونه از الفاظ می‌گویم که از هویت ما برداشته‌اند. شاید بگویید برای اینکه اختلاف نباشد، اندازه بین‌المللی بین ما رایج شده است. اما این الفاظ برای معاملات بین‌المللی است نه برای معاملات ملی و داخلی. انگلیسی‌ها که خودشان مخترع این مسائل هستند به‌هیچ‌وجه از متر و گرم و کیلومتر استفاده نمی‌کنند و به جای آن‌ها از مایل و گالن و پوند استفاده می‌کنند.

پس ماشین ما ارزان درمی‌آید اما گران تمام می‌شود. ایمنی که در کشور ما ارزان است، این ایمنی استعماری است. به نظر شما ماشین گران‌تر است یا انسان؟ بین مردم، دنیا گران‌تر است یا دین؟ این استعماری نیست؟ چرا برای این‌ها ناراحت نیستیم؟ ما می‌خواهیم اقتصاد مقاومتی داشته باشیم. همسر من باغی دارد که در آن مرغابی پرورش می‌دهد. ما صندوق کاهو که وزنش زیاد است و شما به‌زحمت می‌توانید آن را بلند کنید، را دو هزار تومان می‌خریم. یعنی حدوداً صد کیلو برگ کاهو برای ما پنج شش هزار تومان درمی‌آید. آن را به مرغابی می‌دهیم و می‌خورد و برای ما تخم می‌گذارد که مصرف خودمان و مصرف دوستان ما از این است. هفته‌ای هم یک مرغابی می‌کشیم و از گوشت آن استفاده می‌کنیم. این یعنی اقتصاد مقاومتی در عمل. اقتصاد مقاومتی سالم‌تر است. یک ذره هورمون به این مرغابی‌ها نیست. بیماری‌های مختلف و صعب‌العلاج عموماً به خاطر داروهای شیمیایی است که مصرف می‌کنیم. استعمار هنوز اجازه نداده پزشکی گیاهی ما که قدمت چند صد ساله دارد تأیید شود. این پزشکی حق ورود به دانشگاه ندارد.

شما وقتی می‌خواهید اقتصاد مقاومتی را تبلیغ کنید باید برای مردم مصداق تعریف کنید. وقتی می‌خواهید با منفی‌ها مبارزه کنید مثبت‌ها را ترویج کنید. اگر شما مثبت‌ها را پررنگ کنید منفی‌ها خودش از بین می‌رود. اگر می‌بینید که یک آقایی یک ماشین صدمیلیونی گرفته است، به جای اینکه با او دعوا کنید و بگویید که تو آخوندی را از بین برده‌ای و چنین و چنان، کارهای خوب را تبلیغ کنید. اگر شما با او بحث کنید او شما را محکوم می‌کند و مثل آقای رئیس‌جمهور جواب می‌دهد که بعضی‌ها دوست دارند هواپیمای کهنه سوار شوند! من از تحلیل آقای رئیس‌جمهور خیلی ناراحتم. چرا ما را تحقیر می‌کند؟ اگر ما خودمان آن را ساخته بودیم جای خوشحالی داشت اما حالا که وارد می‌کنیم چه افتخاری دارد؟ معاون اول رئیس‌جمهور با چه تشکیلاتی مثل دوره مظفرالدین شاه که تازه ماشین تولید شده است می‌رود و با آن عکس می‌گیرد. آقای رئیس‌جمهور می‌گوید ما عمامه سرمان است، کلاه سر ما نمی‌رود. طلبه با عمامه موتورسیکلت سوار می‌شود و کلاه ایمنی ندارد. مردم اعتراض می‌کنند که چرا موتورسیکلت او را متوقف نمی‌کنید؟ عمامه که کلاه ایمنی نیست. شما موتورسیکلت من که با آن نان می‌خورم را متوقف کردید اما موتورسیکلت طلبه را توقیف نکردید! ببینید این‌گونه است که مردم ما به این انقلاب بدبین می‌شوند. چطور وقتی طلبه‌ای ماشین صدمیلیونی سوار می‌شود موجب بدبینی مردم می‌شود، اما اینکه کسی که تمام معاشش در این موتورسیکلت است و کلاه ایمنی ندارد، و شما موتور او را توقیف می‌کنند ولی موتور عمامه به سر را توقیف نمی‌کنند، موجب بدبینی نمی‌شود؟

شما برگردید روی این مسئله کار کنید که لایه‌های اکراه به انحراف را در مردم ما ببینید. این اکراه‌ها ریشه استعماری دارد. شما فکر می‌کنید مردم با اختیار دارند این کارها را می‌کنند؟ نه! اکراه‌های نامرئی در کار است. مگر قرآن به ما نگفته است که ساحرها اول آمدند گفتند اگر ما پیروز شویم اجرتی هم در کار هست؟ آدم مختار این‌گونه حرف می‌زند. چطور شد وقتی به سجده افتادند و تهدید به مرگ شدند، این‌ها گفتند که ما طمع داریم که خدا ما را بیامرزد و این سحری بود که تو ما را به آن مجبور می‌کردی. حالا می‌فهمند که مجبور بودند. چطور از کاری که با اختیار انجام دادند به اکراه و اجبار تعبیر می‌کنند؟ به ریشه‌ها توجه کنید. به اکراه‌های غیبی توجه کنید. امام زمان علیه‌السلام که قیام می‌کند، آیا برای اینکه مردم را مجبور به اسلام کند، قیام می‌کند؟ شما قانونتان لا اکراه فی الدین است. امام زمان چکار می خواهد بکند؟ می خواهد اکراه‌های ناپیدا را براندازد. انقدر این لایه‌های اکراهی عمیق هستند که جز با زور شمشیر برانداخته نمی‌شود. اما عصر (عج) با این کار می خواهد فضای لااکراهی به وجود بیاید. می خواهد در فضای لا اکراهی انسآن‌ها متدین شوند. خودشان دین را انتخاب کنند. ما شمشیر را برای برانداختن اکراه به کار انداخته ایم نه برای تأسیس اکراه. ما باید به لا اکراه فی الدین افتخار کنیم.
- آیا به نظر شما ما با طلبه‌هایی که خارج از عرف رفتار می‌کنند، برخورد نکنیم؟

شما فکر می‌کنید اگر طلبه محل درآمد دیگری داشته باشد، حسن است یا عیب؟ می‌دانید طلبه‌های امام صادق (ع) همه‌شان شغل داشتند. هیچ‌کدام شغلشان طلبگی نبوده است. محل درآمدشان از تعلیم و تربیت جدا بوده است و همه‌شان قربة الی الله درس می‌خواندند و تدریس می‌کردند و کار می‌کردند و محل زندگی‌شان یا از کاسبی بوده است یا از تجارت بوده است یا مثلاً زراعت بوده یا صنعت. الآن شما یکی از مشکلاتتان همین است. اگر پول زیادی به شما بدهند، طلبه دولتی می‌شوید و اگر ندهند که اسلامتان متلاشی می‌شود. چکار باید کنیم؟ استعمار نمی‌خواسته است که ما سیستم داشته باشیم. همیشه در مسائل دنبال سیستم بگردید. قرآن می‌گوید ابلیس خدا را تهدید کرد به اینکه من دستور می‌دهم تا سیستم خلقت تو را تغییر دهند. شما بروید ببینید سیستم‌های ما را چه کردند؟ این سیستم‌ها عاشق بار نمی‌آورد. شما می‌گویید حضور غیاب اجباری است. طلبه از ترس حضوروغیاب سر کلاس می‌رود یا با عشق می‌رود؟ نتیجه این سیستم هم می‌شود مدرک‌گرایی. بیایید روی سیستم‌ها فکر کنید. با سیستم‌های استعماری مقابله کنید. ما یک مورد داریم، و یک سیستم. سیستم یعنی جریان. غیر سیستم یعنی مورد. به مورد سر خودتان را گرم نکنید. فرض کنیم که مورد را اصلاح کردید. اما سیستم همچنان خراب است. برخورد با طلبه‌ای که ماشین گران‌قیمت سوار می‌شود برخورد با مورد است. الآن قوه قضائیه دزد چند هزار میلیاردی را می‌گیرد. یک دزد دیگر پیدا می‌شود و یکی دیگر هم پیدا می‌شود. به خاطر این است که سیستم خراب است. اسلام دزدی را چطور برمی‌اندازد؟ دست دزد را قطع می‌کند. الآن شما دزد را زندانی می‌کنید. این سیستم می-تواند دزد برانداز باشد؟ برای یک عمله که می‌رود عرق می‌ریزد تا یک نانی به دست آورد و بخورد، عملگی سخت‌تر است یا زندان؟ در زندان همه‌چیز آماده است و هیچ‌کسی هم به او بد نمی‌گوید. نتیجه‌اش این می‌شود که وقتی این زندان می‌رود توبه کند من زندان نروم یا برای دزدی بدتر و جسورتر می‌شود؟ سیستم خراب است. لذا باید اشکالات سیستمی را بگیریم.

نشریه عهد، شماره ۵۲


افزودن دیدگاه جدید

Plain text

  • تگ‌های HTML مجاز نیستند.
  • نشانی صفحه‌ها وب و پست الکترونیک بصورت خودکار به پیوند تبدیل می‌شوند.
  • خطوط و پاراگراف‌ها بطور خودکار اعمال می‌شوند.
CAPTCHA
...
۲ + ۹ =
Solve this simple math problem and enter the result.‎ E.g.‎ for 1+3, enter 4.‎